MEB Ortak Yazılı Sınav Sistemi (OYSS) nedir, nasıl işleyecek?

Millî Eğitim Bakanlığı (MEB), okullardaki ölçme ve değerlendirme süreçlerini daha düzenli, izlenebilir ve ortak standartlara dayalı hâle getirmek amacıyla Ortak Yazılı Sınav Sistemi’ni geliştirdi. Yeni sistemle öğretmenlerin sınav hazırlama sürecinin kolaylaştırılması, öğrencilerin öğrenme düzeylerinin daha ayrıntılı takip edilmesi ve velilere yalnızca puan değil, kapsamlı geri bildirim sunulması hedefleniyor.

MEB’in yayımladığı broşürde “ölçme ve değerlendirmede dijital dönem” vurgusu yapılırken sistemin, okul genelinde uygulanan yazılı sınavların öğretim programlarıyla uyumlu, geçerli ve güvenilir ölçme araçlarıyla hazırlanmasına katkı sağlayacağı belirtildi.

Ortak Yazılı Sınav Sistemi, yalnızca soru hazırlama aracı olarak değil, sınavın planlanmasından sonuçların analizine kadar uzanan bütünleşik bir yapı olarak tasarlandı.

Ortak Yazılı Sınav Sistemi EBA üzerinden nasıl kullanılacak?

Yeni EBA üzerinden öğretmenlerin kullanımına sunulan sistemde, konu soru dağılım tablolarında yer alan senaryolar esas alınacak. Öğretmenler, bu senaryolardaki öğrenme çıktılarıyla uyumlu ve beceri temelli açık uçlu sorular hazırlayabilecek.

Sistemin öne çıkan bileşenleri şunlar olacak:

• Beceri temelli nitelikli soru havuzu
• Geçerli ve güvenilir ölçme araçları
• Ülke genelinde ortak standartlara dayalı ölçme ve değerlendirme uygulamaları
• Öğrenci ve veliye öğrenme çıktılarıyla bağlantılı geri bildirim verilmesi
• Öğrenci ve sınıf bazında sınav analizleri yapılması

Öğretmenin mesleki değerlendirmesi de sistem içinde korunacak. Sınav sorularının oluşturulması sürecinde öğretmenlerin görüşleri dikkate alınırken teknik işlemler, dijital altyapı sayesinde daha hızlı ve düzenli biçimde yürütülecek.

Ortak Yazılı Sınav Sistemi hangi sınıflarda ve derslerde uygulanacak?

Ortaokulda 5, 6 ve 7. sınıfları kapsayacak

Ortak Yazılı Sınav Sistemi, ortaokullarda 5, 6 ve 7. sınıflarda kullanılacak. Bu kademede sistemin uygulanacağı dersler şöyle sıralanıyor:

• Türkçe
• Matematik
• Fen bilimleri
• Sosyal bilgiler
• Din kültürü ve ahlak bilgisi
• İngilizce

Lisede 9, 10 ve 11. sınıflarda kullanılacak

Liselerde ise sistem 9, 10 ve 11. sınıf öğrencilerini kapsayacak. Bu kademede sınavların uygulanacağı dersler şunlar olacak:

• Türk dili ve edebiyatı
• Matematik
• Fizik
• Kimya
• Biyoloji
• Tarih
• Coğrafya
• Din kültürü ve ahlak bilgisi
• İngilizce
• Felsefe

Ortak yazılı sınav soruları nasıl hazırlanacak?

Sınav hazırlığı, eğitim öğretim yılı başında zümre öğretmenleri tarafından belirlenen konu soru dağılım tablolarındaki senaryolara göre yapılacak.

Seçilen senaryoda yer alan öğrenme çıktılarına yönelik bazı sorular, zümre öğretmenlerinin ortak kararıyla hazırlanacak. Diğer sorular ise Bakanlık tarafından oluşturulan soru havuzundan seçilecek.

Soruların kolay, orta veya zor düzeyde olması öğretmenlerin değerlendirmesine göre belirlenecek. Aynı şekilde her sorunun puan değeri de öğretmenlerin mesleki görüşleri doğrultusunda şekillendirilecek.

Sınav soruları kesinleştirildikten sonra sınav kâğıdı ve puanlama anahtarı, öğretmenlerin kullanımına hazır şekilde sunulacak.

Bu uygulama, sınav hazırlama sürecindeki iş yükünü azaltırken öğretmenlerin öğrencilerini ve sınıflarını tanıyan değerlendirme yaklaşımını da sistemin merkezinde tutmayı amaçlıyor.

Sınav sonuçları öğrenci, sınıf ve şube bazında analiz edilecek

Sınav uygulandıktan sonra öğrencilerin cevapları, soru bazında puanlanarak sisteme girilecek. Böylece öğrenci, sınıf ve şube düzeyinde sınav analiz raporları oluşturulabilecek.

Bu raporlar sayesinde hangi öğrencilerin hangi öğrenme çıktılarında başarılı olduğu, hangi alanlarda ise desteğe ihtiyaç duyduğu daha net görülebilecek.

Öğretmenler de elde edilen verilere dayanarak ders planlarını yeniden düzenleyebilecek ve eksik öğrenmelerin giderilmesine yönelik çalışmalar yapabilecek.

Öğrenci ve velilere hangi geri bildirimler verilecek?

Ortak Yazılı Sınav Sistemi’nin en önemli amaçlarından biri, sınav sonucunu yalnızca bir puan olarak göstermemek. Sistem üzerinden öğrenciler, hangi öğrenme çıktılarında başarılı olduklarını ve hangi konularda gelişim göstermeleri gerektiğini görebilecek.

Veliler de çocuklarının sınavdan aldığı toplam puanın yanı sıra, ders bazında hangi bilgi ve becerileri kazandığına ilişkin ayrıntılı geri bildirimlere ulaşabilecek.

Öğrenme çıktılarıyla uyumlu bu değerlendirmeler, öğrencinin gelişim sürecinin daha yakından takip edilmesine imkân sağlayacak.

Bu yönüyle sistem, sınavı eğitim sürecinin sonunda yapılan tek seferlik bir işlem olmaktan çıkarıp öğrencinin gelişimini izleyen bir geri bildirim mekanizmasına dönüştürmeyi hedefliyor.